Trình Môn lập tuyết (程门立雪)

Trình Môn lập tuyết (chữ Hán: 程门立雪, bính âm: chéngmén lìxuě, Hán-Việt: Trình Môn lập tuyết) nghĩa đen là 'đứng chịu tuyết trước cửa nhà thầy Trình'. Đây là điển cố văn hóa kiệt tác thời Bắc Tống ngợi ca tinh thần **Tôn sư trọng đạo và sự thành kính học hỏi tri thức**.

1. Xuất xứ Văn bản

Chép trong Tống sử · Dương Thời truyền.

2. Diễn biến Điển tích Lịch sử

Học giả **Dương Thời** (杨时) thời Bắc Tống tuy đã đỗ Tiến sĩ làm quan nhưng với tinh thần ham học, ông cùng bạn là Du Tạc tìm đến bái đại sư Lý học lừng danh **Trình Di** (程颐) làm thầy.

Một ngày mùa đông giá rét, hai người đến nhà Trình Di xin thỉnh giáo. Đến nơi thì thấy thầy Trình Di đang nhắm mắt ngủ trưa trên ghế. Để không làm gián đoạn giấc ngủ của thầy, Dương Thời và Du Tạc lặng lẽ đứng nghiêm trang ngoài cửa hiên kiên nhẫn chờ đợi. Lúc đó trời bỗng đổ mưa tuyết giá rét, tuyết rơi mỗi lúc một dày. Hai người vẫn đứng yên không nhúc nhích. Khi Trình Di tỉnh giấc mở mắt ra, nhìn ra ngoài sân thấy hai học trò đã đứng biến thành hai người tuyết, **tuyết đọng dưới chân đã dày hơn một thước** (khoảng 30 cm) (*Trình môn lập tuyết*). Trình Di vô cùng xúc động trước tinh thần cầu học chân thành bèn nhận làm đệ tử truyền thừa.

3. Biểu tượng Văn hóa

Thành ngữ trở thành biểu tượng vĩnh hằng cho **truyền thống Tôn sư trọng đạo, sự kiên nhẫn và lòng thành kính tuyệt đối dành cho người thầy truyền dạy tri thức**.